Yeni Zelanda'da ikinci el araç alma kontrol listesi
Registered person kaydı mülkiyet kanıtı değildir; satın almadan önce WoF, rego, RUC, çalıntı kaydı, mekanik durum ve yazılı satış belgesi ayrı kontrol edilir.
Yeni Zelanda’da ikinci el araç alırken NZ Transport Agency kaydında görünen registered person, aracın hukukî sahibi olduğuna dair kesin title kaydı değildir. Kayıt; güvenlik, licensing ve ücretlerden sorumlu kişiyi gösterir. Satıcının aracı satmaya yetkili olduğunu, borç veya security interest bulunmadığını ve yazılı satış şartlarını ayrıca kontrol edin.
Plaka ve VIN numarasını araç üzerinde, ilanda ve belgelerde karşılaştırın. Çalıntı kaydı, geçmiş kilometre, hasar, ithalat ve finance kontrolü sunan güvenilir hizmetlerden rapor alın. Satıcı kimliğini görün; nakit veya para transferini araç ve belgeler doğrulanmadan yapmayın.
WoF, rego ve RUC üç ayrı kontroldür
Warrant of Fitness, aracın belirli güvenlik standartlarını kontrol gününde karşıladığını gösterir. Motor veya şanzıman sağlığına ve gelecekte arıza çıkmayacağına garanti vermez. Hafif araçta bir aydan yeni WoF isteme hakkınız vardır; daha eski WoF’u kabul ediyorsanız bunu satıcıya yazılı teyit etmelisiniz.
Güncel WoF veya CoF olmayan araç yolda kullanılamaz; yalnızca güvenliyse onarım veya muayene yerine götürme istisnası vardır. Rego yani vehicle licensing süresini kontrol edin. Süresi geçmiş rego ile araç alırsanız satın alma tarihinden itibaren ücret sorumluluğu size geçebilir.
Dizel ve başka belirli araçlarda Road User Charges gerekir. RUC odometer ile lisans mesafesini karşılaştırın; gecikmiş tutar yeni registered person için mali risk yaratabilir. İlanda “rego included” yazması RUC durumunu açıklamaz.
Bağımsız inceleme ve tüketici hakkı
Yetkin, satıcıdan bağımsız mekanik servise pre-purchase inspection yaptırın. Soğuk çalıştırma, fren, lastik, pas, sızıntı, güvenlik sistemi ve diagnostic sonuçlarını yazılı alın. Hibrit veya elektrikli araçta batarya health raporunu ve şarj ekipmanını ayrıca değerlendirin.
Motor vehicle trader’dan alınan kişisel kullanıma yönelik araç Consumer Guarantees Act korumasına girebilir. “As is, where is” ifadesi trader’ın bütün yasal yükümlülüklerini kaldırmaz. Gerçek private sale ise CGA genel olarak uygulanmaz; bu yüzden satıcının ticari olup olmadığını doğrulayın.
Devir ve teslim anı
Alıcı ve satıcı NZTA’ya değişikliği ayrı ayrı hemen bildirmelidir. New Zealand driver licence yoksa alıcı işlemi agent noktasında kimlikle yapar. Çevrim içi confirmation veya transfer receipt alın. Bu işlem kayıt sorumluluğunu değiştirir; satış sözleşmesi, ödeme kanıtı ve anahtar teslim tutanağını yine saklayın.
Sigortayı aracı kullanmadan başlatın. Poliçede sürücü, yabancı veya koşullu ehliyet, kullanım amacı ve park adresini doğru bildirin. Türk ehliyetini kullanıyorsanız Yeni Zelanda dönüşüm rehberimizdeki 18 aylık süre ve çeviri şartını kontrol edin.
Teslim belgesine tarih-saat, plaka, VIN, kilometre, fiyat, ödeme yöntemi, anahtar sayısı ve birlikte verilen aksesuarları yazın. İlanın ekran görüntüsünü, servis geçmişini ve satıcının beyanlarını saklayın. Mekanik incelemede bulunan kusur nedeniyle fiyat indirildiyse hangi kusurun kabul edildiğini açıkça belirtin; bu kayıt bilinmeyen başka bir arıza hakkındaki iddiayı otomatik ortadan kaldırmaz.
Aracı görmeden taşıma şirketine veya sözde escrow hesabına para isteyen ilana karşı kimlik ve araç doğrulamasını tamamlamadan ödeme yapmayın. Banka transferindeki alıcı adı satıcıyla uyuşmuyorsa açıklama ve belge isteyin. Şüpheli dolandırıcılığı Police 105, bankanız ve ilgili platforma hızla bildirin.
Resmî kaynaklar
Sık sorulan sorular
WoF varsa araç mekanik olarak kusursuz mudur?
Hayır. WoF, kontrol günündeki asgari güvenlik standardını ölçer; motor, şanzıman veya gelecekteki arıza garantisi değildir. Bağımsız pre-purchase inspection yaptırın.
Alıcı ve satıcı değişikliği kim bildirir?
Her iki taraf da NZTA'ya kendi işlemini hemen bildirmelidir. Bu, Motor Vehicle Register'daki registered person kaydını değiştirir; hukukî mülkiyet belgesi değildir.